غدیر و عظمت آن ، از لسان حضرت زهرای اطهر(س)

غدیر و عظمت آن ، از لسان حضرت زهرای اطهر(س)

 

نقش حضرت زهرا(س) در تبیین واقعه غدیرخم:

 

1 ـ  « ابوالخیر محمد جزری شافعی (متوفای 833 ق) در کتاب اسنی المطالب فی مناقب سیدنا علی بن ابی طالب » با سند بسیار زیبایی ، حدیث غدیر را از حضرت فاطمه (س) چنین نقل می کند :

فاطمه ، دختر امام علی بن موسی الرضا(ع) از عمه هایش فاطمه ، زینب و ام کلثوم ، دختران امام موسی بن جعفر(ع) نقل می کند که آنان فرمودند : فاطمه دختر امام صادق (ع) از عمه اش فاطمه ، دختر امام محمد باقر(ع) و او از عمه اش نقل می کند که فاطمه و سکینه دختران امام حسین (ع) از عمه شان ام کلثوم دختر امیرمومنان (ع) نقل می کند که مادرشان فاطمه زهرا(س) دختر مکرم رسول خدا(ص) خطاب به مردم فرمود :

 

« انسیتم قول رسول الله (ص) یوم غدیرخم : من کنت مولاه فعلی مولاه و قوله (ص): انت منی بمنزله هارون من موسی (1) آیا کلام رسول(ص) را فراموش کردید که در روز غدیر خم فرمود : « هرکس را که من مولای او باشم ، پس علی نیز مولای اوست؟ »  و کلام دیگر رسول خدا که فرمود : « یا علی ، جایگاه تو نسبت به من ، همانند موقعیت هارون نسبت به موسی می باشد »

 

نکته قابل توجه در این حدیث ، اهتمام خاندان اهل بیت (ع) به حدیث غدیر و حفظ آن است ، به گونه ای که پاسداری از حریم ولایت با نقل مستمرحدیث غدیر در میان آنان و فرزندانشان ، یک سیره دائمی شده بود و سعی و کوشش آن بزرگواران برای روشن ماندن چراغی که رسول خدا (ص) در غدیرخم مشتعلش ساخته بود ،  بسیار جد ی و قابل تامل است .

در حقیقت این اهتمام و جدیت ، میراث و درسی بود که از حضرت زهرا(س)  به اهل بیت(ع) رسیده بود ، زیرا ایشان یگانه مربی دفاع از ولایت بود که با منطق بسیار مستحکم خود و با صلابت و استواری غیر قابل وصف خود ، راه پرافتخار حمایت از ولایت را گشود ، نکته مهم دیگر حدیث این است که امامان معصوم (ع) در تعلیم و تربیت فرزندان خود ، فرقی بین دختران و پسران نمی گذاشتند و همه آنان را از سرچشمه معارف ناب اسلامی سیراب میساختند و بار مسوولیت حفظ امانت های الهی و یادگارهای رسول خدا و فاطمه زهرا (س) را برعهده آنان میگذاشتند و آنان نیز با شایستگی این امانت ها را به نسل های بعد انتقال میدادند این حدیث ، نمونه ای از احادیث « فاطمیات » است و نمونه های فراوان دیگری نیز در ابواب مختلف وجود دارد.

 

2 ـ  پس از رحلت رسول مکرم اسلام جمعی از مهاجران و انصار در سقیفه بنی ساعده ، گردهم آمدند تا فردی را از میان خود به زمامداری مسلمانان انتخاب نمایند ، مذاکرات و مشاجرات طولانی که بین آنان به وقوع پیوست ، در کتاب های تاریخی به طور مبسوط نقل شده است ، آنان در نهایت با دیگری بیعت کردند و سپس او را به مسجدالنبی(ص) آورده وازعموم مردم درخواست بیعت نمودند ، جمعی از اصحاب رسول خدا از بیعت با محصول سقیفه امتناع ورزیدند و در عهدی که با رسول خدا در روز « غدیرخم » بسته بودند  پایدار ماندند ، اما نگرانی عمده اصحاب سقیفه از شخص امیرمومنان (ع) بود و یقین داشتند با گرفتن بیعت از او ، بقیه معترضان تسلیم خواهند شد.

علی (ع) پس از دریافت اخبار سقیفه ، در پی وصیت دیگر رسول خدا ، با شتاب فراوان به جمع آوری قرآن پرداخت  و در جواب فرستادگانی که او را به مسجد و بیعت فرا میخواندند ، فرمود «  مشغول جمع آوری قرآن هستم  » اما هیئت حاکمه جدید  ، به جمعی ماموریت دادند به هر قیمتی که شده علی(ع) را از منزل خارج و برای گرفتن بیعت بیاورند ، اما علی (ع) امتناع ورزید ،

بنابر تصریح « ابن قتیبه » در کتاب « الامامه و السیاسه » و دیگر مورخان ، گفته شد هیزم و آتشی فراهم کنند و قسم یاد کردند که اگرعلی (ع) از منزل خارج نشود  خانه را به آتش خواهند کشید ، عده ای اعتراض کردند که در این خانه فاطمه (س) دختر رسول الله (ص) حسن و حسین (ع)  فرزندان پیامبرخدا و یادگارهای ایشان وجود دارند  چگونه این خانه را به آتش می کشی؟ عمر که اعتراض عمومی را مشاهده کرد  گفت : به راستی گمان کردید که من چنین کاری را انجام میدهم؟ مقصود من تهدید بود ، در این هنگام حضرت فاطمه (س) به پشت درب منزل آمد و خطاب به آن جماعت  فرمود :

« لا عهد لی بقوم اسو محضرج منکم ترکتم رسول الله (ص)جنازه بین ایدینا و قطعتم امرکم فیما بینکم و لم تستامرونا و لم تردوا لنا حقاکانکم لم تعلموا ما قال یوم غدیرخم ، والله لقد عقد له یومئذ الولا لیقطع منکم بذلک منها الرجا و لکنکم قطعتم الاسباب بینکم و بین نبیکم  والله حسیب بیننا و بینکم فی الدنیا و الآخره » (2)

 من قومی همانند شما سراغ ندارم که این چنین عهد شکن و بد برخورد باشند! پیکررسول خدا(ص) را بر روی دستان ما گذاشته و رها کردید و عهد و پیمانی که در میان خود داشتید قطع کردید و برخلاف عمل نمودید ، ولایت و رهبری ما اهل بیت را انکار کردید  و زمام امر را از دست ما خارج ساختید  و هیچ حقی برای ما قائل نشدید ، گویا از سخنان رسول (ص) در روز غدیرخم آگاهی نداشتید! به خدا سوگند رسول خدا در آن روز (غدیرخم ) ولایت و رهبری را برای علی (ع) تعیین کرد  تا امید و طمع شما را از خلافت قطع نماید ولی شما رشته های پیوند میان خود و پیامبر را پاره کردید ، بدانید که خداوند در دنیا و آخرت بین ما و شما داوری خواهد کرد.

 

3  ـ  در دوران غربت بعد از پیامبراکرم (ص) که توام با اختناق نیز بود ، از جمله جاهایی که مردم می توانستند با حضرت زهرا(س) دیداری داشته باشند و سوالاتشان را مطرح نمایند ، در خارج از شهر مدینه ، بر سر مزار شهدای احد و حمزه سیدالشهدا بود ، از جمله کسانی که در کنار مزار شهدا با حضرت زهرا(س) ملاقات کرده ، محمود بن لبید است  ، او می گوید :

پس از وفات رسول الله (ص) فاطمه زهرا (س) را در کنار قبر حمزه  در احد مشاهده کردم ، در حالی که به شدت منقلب بود و اشک می ریخت ، صبر کردم تا آرام گرفت ، آنگاه به حضور ایشان رسیدم و عرضه داشتم : ای بانوی من ! سوالی برایم پیش آمده است ، اجازه میفرمائید؟ فرمود : بپرس !

عرض کردم : آیا رسول خدا قبل از وفات خود ، تصریحی بر امامت علی (ع) داشته است و آیا از طرف ایشان نصی بر این مطلب وجود دارد؟ فرمود : « واعجباه ! انسیتم یوم غدیرخم ؟ شگفتا و عجبا! آیا روز غدیرخم را فراموش کرده اید؟ »

عرضه داشتم : روز غدیر را می دانم ( و آن غیر قابل انکار است ) از آن اسراری که رسول خدا(ص) با شما در میان گذاشته ، مرا آگاه کنید ، فرمود :

« اشهدالله تعالی لقد سمعته یقول : علی خیر من اخلفه فیکم ، و هو الامام والخلیفه بعدی ، و سبطای و تسعه من صلب الحسین ائمه ابرار ، لئن اتبعتموهم وجدتموهم هادین مهدیین ، و لئن خالفتموهم لیکون الاختلاف فیکم الی یوم القیامه »

خدا را شاهد می گیرم که شنیدم رسول خدا (ص) فرمود : علی بهترین کسی است که او را جانشین خود در میان شما قرار میدهم ، علی امام و خلیفه بعد از من است  و دو فرزندم (حسن و حسین ) و نه تن از فرزندان حسین پیشوایان و امامانی پاک و نیکند ، اگر از آنها اطاعت کنید ، شما را هدایت خواهند نمود  و اگر مخالفت ورزید ، تا روز قیامت بلای تفرقه و اختلاف در میان شما حاکم خواهد شد.

پرسیدم : بانوی من پس چرا علی (ع) سکوت کرد  و برای گرفتن حق خویش قیام نکرد؟ حضرت زهرا(س) در پاسخ فرمود :

« یا اباعمر لقد قال رسول الله (ص): مثل الامام مثل الکعبه اذ توتی و لا تاتی ، او قالت : مثل علی ، ثم قال : اما والله لو ترکوا الحق علی اهله و اتبعوا عتره نبیه لما اختلف فی الله اثنان ، و لورثها سلف عن سلف و خلف بعد خلف حتی یقوم قائا التاسع من ولد الحسین ، و لکن قدموا من اخره الله و اخروا من قدمه الله ، حتی اذا الحدوا المبعوث و اودعوه الجدث المجدوث ، اختاروا بشهوتهم و عملوا بآرائهم ، تبا لهم اولم یسمعوا الله یقول « و ربک یخلق مایشا و یختارماکان لهم الخیره » (3) بل سمعوا و لکنهم کما قال الله سبحانه : « فانها لا تعمی الابصار ولکن تعمی القلوب التی فی الصدور » (4) هیهات بسطوا فی الدنیا آمالهم و نسوا آجالهم ، فتعسا لهم و اضل اعمالهم ، اعوذبک یا رب من الحور بعد الکور»

ای اباعمر رسول خدا(ص) فرمود : مثل امام (مثل علی ) همانند کعبه است  که مردم به سراغ آن می روند ، نه آنکه کعبه به سراغ مردم بیاید (سپس حضرت زهرا ادامه داد) آگاه باش ، به خدا سوگند اگر حق را به اهلش واگذارمیکردند و از عترت رسول خدا(ص) اطاعت مینمودند ، دو نفرهم ( در حکم خداوند) با یکدیگراختلاف نمیکردند  و امامت همان گونه که پیامبر خدا معرفی فرمود ازعلی (ع) تا قائم (عج) ما ، فرزند نهم حسین ، از جانشینی به جانشینی دیگر به ارث میرسید ، اما کسی را مقدم داشتند که خدا او را کنار زده بود و کسی را کنار زدند که خدا او را مقدم داشته بود ، نتیجه آن شد که محصول بعثت را انکار کردند و به بدعت ها روی آوردند ، آنها هوا پرستی را برگزیدند و براساس رای و نظر شخصی عمل کردند ، هلاکت و نابودی بر آنان باد! آیا نشنیدند کلام خدا را که فرمود :

« پروردگار تو هرچه بخواهد می آفریند و هرچه بخواهد  برمی گزیند ، آنان (در برابر او) اختیاری ندارند » آری شنیدند ، اما همان گونه که قرآن فرمود :

« چشم های ظاهر نابینا نمی شود ، بلکه دل هایی که در سینه هاست  کورمی شود ، افسوس که آنان آرزوها و هوس های خود را تحقق بخشیدند و از مرگ و قیامت غافل ماندند! خدا نابودشان گرداند و آنان را در کارهایشان گمراه کند پروردگارا ، به تو پناه میبرم از کمی یاران پس از فراوانی آنان . » (5)

 

4  ـ « غصب فدک » انتقامی بود که از حضرت زهرا(س) در مقابل حمایت هایش از حق امیرمومنان (ع) گرفته می شد ، پافشاری حضرت بر دفاع از ولایت امیرمومنان (ع) و نگرانی هیئت حاکمه از تاثیر کلام حضرت هرا(س) در میان مردم ، آنان را واداشت تا با گرفتن فدک از ایشان ، به دو هدف عمده برسند ، از یک سو  به دیگر معترضان نشان دهند که ایستادگی در برابر قدرت حاکمه هزینه های سنگینی دارد و از سوی دیگر ، وانمود کنند که مشکل اصلی هیئت حاکمه با حضرت زهرا(س)مسائل مالی و دنیوی است ، نه مبحث دین و امامت و ولایت !

حضرت زهرا(س) که به خوبی از اهداف آنان اطلاع داشت ، فرصت را مغتنم شمرد و خطبه مشهورخود را در مسجد مدینه ایراد فرمود ، خطبه ای که طنین سخنان رسول خدا(ص) را در اذهان مردم به یاد می آورد ، گویی که پیامبر بر بالای منبر خطبه می خواند!

حضرت در این خطبه ، حقایق فراوانی را با مردم در میان گذاشت و پرده های تزویر و تحریف را کنار زد و چهره غبارگرفته حقیقت را به مردم نشان داد ، او چنان مستدل و مستحکم سخن گفت که خلیفه او ل در برابر منطق قوی ایشان تسلیم شد و دستور بازگرداندن فدک را صادر نمود (گرچه با فاصله کمی مجددا به دستور نخست خود بازگشت ) نتیجه خطبه حضرت ، بسیار جالب و قابل توجه است ، بعد ازآن خطبه تاریخی جمعی به حضرت زهرا(س) گفتند :

»  یا بنت محمد ، لو سمعنا هذا الکلام منک قبل بیعتنا لابی بکر ما عدلنا بعلی احدا = ای دختر رسول خدا ، اگر قبل از بیعت با ابوبکر این سخنان را از تو می شنیدیم  به هیچ وجه کسی را برعلی (ع) ترجیح نمی دادیم «

اینجا بود که حضرت در جواب آنان به جریان غدیرخم اشاره کرده ، فرمود :

« هل ترک ابی یوم غدیرخم لاحد عذرا » آیا پدرم رسول خدا پس از حادثه غدیرخم ، جایی برای عذرآوردن باقی گذاشته بود؟

در کتاب « دلائل الامامه » نقل شده است : بعد از اینکه حضرت زهرا(س) آن خطبه غرا را ایراد فرمود ، در هنگام بازگشت از مسجد ، رافع بن رفاعه به دنبال حضرت آمد و خطاب به ایشان عرضه داشت :

»  یا سیده النسا لو کان ابوالحسن تکلم فی هذا الامر و ذکر للناس قبل ان یجری هذا العقد ما عدلنا به احدا » ای سرور زنان ، اگرعلی (ع) قبل ازاینکه مردم با ابوبکر بیعت کنند ، با آنان سخن می گفت و روشنگری می نمود ، ما از او رویگردان نمی شدیم  و با فرد دیگری بیعت نمی کردیم !

حضرت زهرا (س) فرمود :

»  

/ 4 نظر / 5 بازدید

ما بیشماریم! راه پیمایی مجازی در کوچه خیابان های اینترنت/از 22 بهمن به مدت یک هفته ما یک هفته اینترنت را تسخیر خواهیم کرد. منتظر حضورتان هستیم. www.bishomar.ir

پارسا

با سلام خدمت شما دوست عزيز. اگر مايليد سايت ما را با نام "حضرت فاطمه زهرا" لينك كنيد و به ما هم خبر دهيد تا شما را لينك كنيم. به اميد روزي كه سايت هاي مذهبي داراي بالا ترين امار بازديد باشند

سعيده ...

سلام خسته نباشيد . ممنون ميشم اگه منو با نام ***مشكاة *** لينك كنيد .

سعيده ...

سلام ممنون شما هم لينك شديد . شاديهاتون روز افزون ...